Press "Enter" to skip to content

Power BI’ın yapı taşları

ferdizdemir 0

Microsoft Power BI’da yaptığınız her şey birkaç temel yapı taşına ayrılabilir. Bu yapı taşlarını anladıktan sonra her birini geniş kapsamlı bir biçimde kullanarak özenle hazırlanmış, karmaşık raporlar oluşturmaya başlayabilirsiniz. Her ne olursa olsun, görünüşte karmaşık gibi duran şeyler bile temel yapı taşlarından oluşur. Örneğin, binalar ahşap, çelik, beton ve camdan; arabalar ise metal, kumaş ve kauçuktan yapılır. Elbette bu temel yapı taşlarının nasıl bir araya getirildiğine göre binalar ve arabalar da basit de olabilir karmaşık da.

Şimdi bu temel yapı taşlarını ele alalım, bunlarla oluşturabileceğimiz bazı basit şeylere bakalım ve sonra da karmaşık şeylerin nasıl oluşturulabileceğine kısaca göz atalım.

Power BI’daki temel yapı taşları şunlardır:

  • Görselleştirmeler
  • Veri kümeleri
  • Raporlar
  • Panolar
  • Kutucuklar

Görselleştirmeler

Bir görselleştirme (bazen görsel de denir) verilerin grafik, renk kodlu harita veya verilerinizi görsel olarak temsil etmesi için oluşturabileceğiniz diğer ilginç şeyler biçimindeki görsel temsilleridir. Power BI’da her türden görselleştirme vardır ve bunlara sürekli yenileri eklenmektedir. Aşağıdaki görüntüde, Power BI hizmetinde oluşturulmuş farklı görselleştirmelerden oluşan bir koleksiyon görülmektedir.

Power BI görselleştirmeleri

Görselleştirmeler önemli bir bilgiyi temsil eden tek bir sayı şeklinde basit öğeler olabileceği gibi, seçmenlerin belirli bir toplumsal konu ya da sorunla ilgili yaklaşımını gösteren, dereceli renklendirmeyle oluşturulmuş haritalar gibi görsel olarak karmaşık öğeler de olabilir. Bir görselin hedefi, verileri bağlam bilgisi ve içgörüler sağlayacak şekilde sunmaktır. Bunların ikisinin de ham bir sayı veya metin tablosundan çıkarılması zor olabilir.

Veri kümeleri

Veri kümesi, Power BI’ın görselleştirmelerini oluşturmak için kullandığı bir veri koleksiyonudur.

Aşağıdaki görüntüde gösterilene benzer şekilde, bir Microsoft Excel çalışma kitabındaki tek bir tabloyu temel alan basit bir veri kümeniz olabilir.

Power BI veri kümeleri

Veri kümeleri birçok farklı kaynağın birleşiminden de oluşabilir ve bunları filtreleyip birleştirerek Power BI’da kullanılmak üzere benzersiz bir veri koleksiyonu (veri kümesi) oluşturabilirsiniz.

Örneğin, bir web sitesi tablosu, bir Excel tablosu ve bir e-posta pazarlama kampanyasının çevrimiçi sonuçları şeklindeki üç veritabanı alanından bir veri kümesi oluşturabilirsiniz. Bu benzersiz birleşim, birçok farklı kaynaktan alınan verilerin birleştirilmesiyle oluşturulmuş olsa da tek bir veri kümesi olarak kabul edilir.

Verilerin Power BI’a eklenmeden önce filtrelenmesi, önem verdiğiniz verilere odaklanmanıza imkan tanır. Örneğin, kişi veritabanınızı veri kümesine yalnızca pazarlama kampanyasından e-posta alan müşterilerin dahil edileceği şekilde filtreleyebilirsiniz. Daha sonra, kampanyaya dahil olan müşterilerden oluşan bu alt kümeyi (filtrelenmiş koleksiyon) temel alan görseller oluşturabilirsiniz. Filtreleme, verilerinize ve çalışmalarınıza odaklanmanıza yardımcı olur.

Power BI’ın önemli ve yararlı bir özelliği de çözüme dahil edilen çok sayıdaki bağlayıcıdır. İstediğiniz verilerin Excel’de ya da bir Microsoft SQL Server veritabanında, Azure’da veya Oracle’da ya da Facebook, Salesforce veya MailChimp gibi bir hizmette olmasından bağımsız olarak PowerBI’da bu verilere kolayca bağlanmanıza, gerekirse bunları filtrelemenize ve veri kümenize getirmenize imkan tanıyan yerleşik veri bağlayıcıları vardır.

Bir veri kümesi oluşturduktan sonra bu veri kümesinin farklı bölümlerini farklı biçimlerde gösteren görselleştirmeler oluşturmaya başlayabilir ve gördüklerinize bağlı olarak çeşitli içgörüler edinebilirsiniz. Raporlar bu noktada devreye girer.

Raporlar

Power BI’da rapor, bir veya daha fazla sayfada birlikte görünen görsellerden oluşan bir koleksiyondur. Bir satış sunumu için oluşturabileceğiniz ya da bir okul ödevi için yazabileceğiniz diğer tüm raporlar gibi Power BI’da da raporlar birbiriyle ilgili öğelerden oluşan birer koleksiyondur. Aşağıdaki görüntüde, Power BI Desktop’taki bir rapor (bu örnek, altı sayfalık bir raporun beşinci sayfasıdır) gösterilmektedir. Power BI hizmetinde de rapor oluşturabilirsiniz.

Power BI raporları

Raporlar, gerekirse birden çok sayfada birçok görselleştirme oluşturmanıza ve bu görselleştirmeleri hikayenizi en iyi anlatacak şekilde düzenlemenize imkan tanır.

Üç aylık satışlarla, belirli bir segmentteki ürün büyümesiyle veya kutup ayılarının göç davranışlarıyla ilgili bir rapor oluşturabilirsiniz. Konunuz ne olursa olsun, raporlar görselleştirmelerinizi bir (veya daha fazla) sayfada birleştirip düzenlemenize imkan tanır.

Panolar

Bir raporun tek bir sayfasını ya da bir görselleştirme koleksiyonunu paylaşmaya hazır olduğunuzda bir pano oluşturursunuz. Tıpkı bir arabanın gösterge paneli gibi, Power BI panoları da başkalarıyla paylaşabileceğiniz tek bir sayfadan oluşan birer görsel koleksiyonudur. Genellikle sunmaya çalıştığınız veriler veya hikaye hakkında hızlı içgörüler sağlayan belirli bir görsel grubundan oluşur.

Bir panonun, genellikle tuval (Power BI Desktop’ın veya hizmetin boş arka planında bulunan, görselleştirmeleri yerleştirdiğiniz tuval) denen tek bir sayfaya sığması gerekir. Bunu bir sanatçının ya da ressamın kullandığı tuval gibi, ilginç ve çekici görseller oluşturup bunları birleştirdiğiniz ve yeniden düzenlediğiniz bir çalışma alanı olarak düşünebilirsiniz. Panoları başka kullanıcı veya gruplarla paylaşabilirsiniz ve bunlar Power BI hizmetinde ya da mobil cihazlarında panonuzla etkileşim kurabilir.

Kutucuklar

Power BI’da kutucuk, bir rapor veya panodaki tek bir görselleştirmedir. Farklı görseller içeren dikdörtgen şeklindeki kutulardır. Aşağıdaki görüntüde, başka kutucuklarla çevrelenmiş bir kutucuk (parlak bir kutuyla vurgulanmış) görebilirsiniz.

Power BI kutucukları

Power BI’da bir rapor veya pano oluştururken kutucukları dilediğiniz gibi taşıyıp düzenleyebilirsiniz. Kutucukları büyütebilir, bunların yüksekliğini veya genişliğini değiştirebilir ve diğer kutucuklarla gruplandırabilirsiniz.

Bir panoyu veya raporu görüntülerken ya da kullanırken (yani ilgili içeriği oluşturan kişi veya içeriğin sahibi olmadığınız ve rapor ya da panonun sizinle paylaşıldığı durumlarda) içerikle etkileşim kurabilirsiniz ancak kutucukların boyutunu ya da düzenini değiştiremezsiniz.

Şimdi hepsi bir arada

Power BI ve yapı taşları ile ilgili temel bilgiler bunlar. Şimdi bunları kısaca gözden geçirelim.

Power BI, nerede bulunduğundan bağımsız olarak verilerinize bağlanmanıza, gerekirse bunları filtrelemenize, sonra da başkalarıyla paylaşabileceğiniz ilginç görselleştirmeler oluşturmak üzere Power BI’a getirmenize imkan tanıyan hizmet, uygulama ve bağlayıcılardan oluşan bir koleksiyondur.

Artık Power BI’ın birkaç temel yapı taşını öğrendiğimize göre, sizin için anlamlı olan veri kümeleri oluşturabileceğiniz ve hikayenizi anlatan, görsel olarak çekici raporlar oluşturabileceğiniz konusunda herhangi bir şüpheniz kalmamış olmalı. Power BI ile anlatılan hikayelerin ilginç olabilmesi için karmaşık olması gerekmez.

Bazıları için bir veri kümesinde tek bir Excel tablosunu kullanıp takımla panoyu paylaşmak bile Power BI kullanmanın son derece değerli bir yolu olacaktır.

Diğerleri için ise Power BI’ın değeri ayrıntılı bir veri kümesi oluşturmak için diğer veritabanlarını ve gerçek zamanlı kaynakları bir araya getiren gerçek zamanlı Azure SQL Veri Ambarı tabloları olarak kendini gösterecektir.

Her iki grup için de süreç aynıdır: veri kümeleri oluşturma, çekici görseller oluşturma ve bunları başkalarıyla paylaşma. Sonuç da her iki grup için aynıdır: durmaksızın genişleyen veri dünyanızdan yararlanma ve eyleme geçirilebilir içgörülere dönüştürme.

Veri içgörülerinizin basit ya da karmaşık veri kümeleri gerektirmesinden bağımsız olarak Power BI, hızla çalışmaya başlamanıza yardımcı olur ve gereksinimlerinizle birlikte genişleyerek veri dünyanızın gerektirdiği kadar karmaşık hale gelebilir. Üstelik Power BI bir Microsoft ürünü olduğundan sağlam, genişletilebilir, Microsoft Office ile uyumlu ve kurumsal kullanıma hazır olduğu konusunda içiniz rahat olabilir.

Şimdi bunun nasıl çalıştığını görelim. İlk olarak Power BI hizmetine hızla göz atacağız.

Power BI hizmetinde gezinme ve hizmeti kullanma

  • 12 dakika

Önceki ünitede öğrendiğimiz gibi Microsoft Power BI’daki yaygın iş akışı, Power BI Desktop’ta bir rapor oluşturmak, raporu Power BI hizmetinde yayımlamak ve hizmette veya bir mobil uygulamada görüntüleyebilmeleri için başkalarıyla paylaşmaktır.

Ancak bazı kişiler Power BI hizmetinde başladığından, öncelikle hizmete hızlıca göz atalım ve Power BI’da hızla görsel oluşturmanın kolay ve popüler bir yolunu öğrenelim: uygulamalar.

Uygulama, tüm kuruluşla paylaşılan önceden yapılandırılmış hazır görsellerin ve raporların bir koleksiyonudur. Uygulama kullanmak, mikrodalga fırında yemek ısıtmak ya da fast food siparişi vermek gibidir. Yalnızca birkaç tıklama ve yorumla, birbiriyle uyumlu başlangıç yemekleri hızlıca önünüze getirilir ve hepsi derli toplu ve tüketime hazır bir pakette sunulur.

Şimdi uygulamalara, hizmete ve nasıl çalıştığına hızlıca göz atalım. Sonraki modüllerde uygulamalar (ve hizmet) hakkında daha ayrıntılı bilgi edineceğiz. Bunu iştahınızı kabartmak için yaptığınız bir lezzet testi olarak düşünebilirsiniz.

Bulut hizmetleriyle kullanıma hazır panolar oluşturma

Power BI ile verilere bağlanmak kolaydır. Power BI hizmetinden basitçe giriş sayfasının sol alt köşesindeki Verileri Alma düğmesini seçebilirsiniz.

Power BI panoları

Tuval’de (Power BI hizmetinin ortasındaki alan), Power BI hizmetinde kullanılabilen veri kaynakları gösterilir. Power BI, Microsoft Excel dosyaları, veritabanları veya Microsoft Azure verileri gibi yaygın olarak kullanılan veri kaynaklarına ek olarak Salesforce, Facebook ve Google Analytics gibi birçok yazılım hizmetine de (SaaS sağlayıcıları ve bulut hizmetleri olarak da bilinir) kolayca bağlanabilir.

Power BI Veri Alma

Bu yazılım hizmetleri için Power BI hizmeti tarafından kullanıma hazır görsellerden, kuruluşunuz için önceden düzenlenmiş panolardan ve raporlardan oluşan bir koleksiyon sağlanır. Görsellerden oluşan bu koleksiyona uygulama adı verilir. Uygulamalar, kuruluşunuzun sizin için oluşturduğu verilerle ve panolarla hızlıca çalışmaya başlamanızı sağlar. Örneğin, GitHub uygulamasını kullanıyorsanız Power BI GitHub hesabınıza bağlanır (kimlik bilgilerinizi sağladıktan sonra) ve Power BI’da görsellerden ve panolardan oluşan önceden tanımlanmış bir koleksiyon oluşturur.

Her türlü çevrimiçi hizmete yönelik uygulamalar vardır. Aşağıdaki görüntüde farklı çevrimiçi hizmetler için sunulan uygulamaların alfabetik olarak sıralandığı bir sayfa gösterilmektedir. Bu sayfa Hizmetler kutusundaki (bir önceki görüntüde gösterilen) Al düğmesini seçtiğinizde gösterilir. Aşağıdaki görüntüden görebileceğiniz gibi, arasından seçim yapabileceğiniz birçok uygulama vardır.

Power BI hizmetleri

Bu alıştırma için GitHub’ı seçelim. GitHub, çevrimiçi kaynak denetimine yönelik bir uygulamadır. GitHub uygulaması kutusundan Şimdi edinin’i seçtiğinizde GitHub’a Bağlan iletişim kutusu açılır. Github’ın Internet Explorer’ı desteklemediğine dikkat edin ve başka bir tarayıcıda çalıştığınızdan emin olun.

GitHub uygulaması

GitHub bilgilerinizi ve kimlik bilgilerinizi girdikten sonra uygulama yüklenmeye başlar.

Veri içeri aktarma

Veriler yüklendikten sonra, GitHub uygulamasının önceden tanımlanmış panosu görünür.

Power BI uygulaması yüklendi

Uygulama panosuna ek olarak, panonun oluşturulması için üretilen ve kullanılan raporun (GitHub uygulamasının bir parçası olarak) yanı sıra veriler içeri aktarıldığı sırada oluşturulan ve GitHub raporunun oluşturulması için kullanılan veri kümesi de (GitHub’dan çekilen veri koleksiyonu) kullanılabilir.

Power BI gezintisi

Panoda görsellerden birini seçip etkileşim kurabilirsiniz. Bunu yaptığınızda sayfadaki diğer görseller de tepki verir. Örneğin Çekme İstekleri (aya göre) görselinde Mayıs 2018 çubuğunu seçtiğinizde, sayfadaki diğer görseller bu seçimi yansıtacak şekilde ayarlanır.

Power BI gezintisi

Power BI hizmetindeki verileri güncelleştirme

Bir uygulamaya yönelik veri kümesini ya da Power BI’da kullandığınız diğer verileri güncelleştirmeyi de tercih edebilirsiniz. Güncelleştirme ayarlarını belirlemek için güncelleştirilecek veri kümesinin güncelleştirme zamanlama simgesini seçin ve açılan menüyü kullanın. Ayrıca güncelleştirme zamanlama simgesinin yanındaki güncelleştirme simgesini (daire ve ok) seçerek veri kümesini anında güncelleştirebilirsiniz.

Panolar için güncelleştirme zamanlama

Açılan Ayarlar sayfasında Veri kümeleri sekmesini seçin. Sağ taraftaki bölmede Zamanlanmış yenileme‘nin yanındaki oku seçerek bölümü genişletin. Tuvalde, gereksinimlerinizi karşılayan güncelleştirme ayarlarını belirlemenize imkan tanıyan Ayarlar iletişim kutusu açılır.

Yenileme zamanlama düğmeleri

Power BI hizmetine hızlı bakış turumuz için bu kadarı yeterli. Bu modülde ve sonraki modüllerde ele alacağımız gibi, hizmetle yapabileceğiniz çok daha fazla şey vardır. Ayrıca bağlanabileceğiniz birçok türde verinin yanı sıra çok çeşitli uygulamalar olduğunu ve bunlara her gün daha fazlasının eklendiğini de unutmayın.

Bir cevap yazın